Led verlichting is de afgelopen jaren niet meer weg te denken uit huizen, kantoren en winkels. Waar mensen vroeger automatisch naar een gloeilamp grepen, kiezen ze nu bijna altijd voor een ledlamp. Dat is geen toeval. Ledlampen verbruiken veel minder stroom, gaan een stuk langer mee en geven steeds vaker een prettig en warm licht. Toch zijn er ook vragen en zelfs klachten. Gaan alle lampen echt zo lang mee als de verpakking belooft? En wat maakt de ene lamp beter dan de andere?
Hoe een ledlamp licht maakt
Een ledlamp werkt heel anders dan een gloeilamp. Bij een gloeilamp warmt een draadje zichzelf op totdat het gloeit. Dat kost veel energie en het draadje slijt snel. Een ledlamp gebruikt kleine lichtgevende diodes. Die zetten stroom direct om in licht, zonder veel warmte te maken. Daardoor gaat er veel minder energie verloren. Een gewone ledlamp gebruikt ongeveer 8 tot 10 watt voor hetzelfde licht als een gloeilamp van 60 watt. Dat scheelt flink op de energierekening, zeker als je veel lampen in huis hebt.
Hoe lang led lampen echt meegaan
Op de verpakking van veel ledlampen staat een levensduur van 15.000 tot 25.000 branduren. Sommige spotjes gaan zelfs tot 35.000 branduren mee. Als je een lamp gemiddeld vier uur per dag gebruikt, kan hij dus meer dan twintig jaar meegaan. Dat klinkt mooi, maar in de praktijk valt het soms tegen. Goedkope lampen van de bouwmarkt gaan soms al binnen een jaar stuk. Dat komt door de kwaliteit van de onderdelen, maar ook door warmte. Een ledlamp die slecht gekoeld wordt, gaat veel korter mee. Let daarom goed op of een lamp genoeg ruimte heeft om te ventileren en kijk bij de aanschaf naar het merk en de garantie.
Kleurtemperatuur en de invloed op sfeer
Niet elke lamp geeft hetzelfde licht. De kleur van het licht wordt uitgedrukt in Kelvin. Een lage waarde, zoals 2700K, geeft warm geel licht. Dat past goed in een woonkamer of slaapkamer. Een hogere waarde, zoals 4000K of 6500K, geeft koel wit of zelfs blauwachtig licht. Dat gebruik je beter in een werkruimte of badkamer. Veel mensen weten niet dat het soort licht invloed heeft op hoe je je voelt. Koel licht maakt je alerter, warm licht helpt je ontspannen. Kies dus bewust welk licht je in welke ruimte gebruikt. Sommige lampen zijn dimbaar, zodat je de sfeer kunt aanpassen aan het moment van de dag.
Wat je bespaart met ledlampen
Een ledlamp kost meer dan een gewone lamp, maar je verdient dat snel terug. Stel dat je tien lampen in huis hebt. Als je die vervangt door ledlampen, kan je jaarlijkse stroomverbruik voor verlichting met 80 procent dalen. Bij een gemiddeld stroomtarief betekent dat een besparing van tientallen euro’s per jaar. Daarbij komt dat je minder vaak nieuwe lampen hoeft te kopen. Over een periode van tien jaar ben je met ledverlichting in bijna alle gevallen goedkoper uit dan met halogeenlampen of gloeilampen. De investering is dus al snel terugverdiend, zeker in huizen waar de lampen veel branden.
Veelgestelde vragen
Waarom gaat mijn ledlamp al snel stuk terwijl hij zo lang zou meegaan?
Ledlampen gaan kort mee als ze te warm worden of van slechte kwaliteit zijn. Goedkope lampen bevatten onderdelen die snel verslijten. Zorg dat de lamp genoeg ruimte heeft om te ventileren en kies voor een merk met goede recensies en een duidelijke garantie.
Kan ik elke ledlamp dimmen?
Niet elke ledlamp is geschikt om te dimmen. Op de verpakking staat of een lamp dimbaar is. Gebruik je een niet-dimmable lamp in een dimmer, dan kan de lamp flikkeren of sneller kapotgaan. Check dit altijd voor je een lamp koopt.
Wat betekent het getal in Kelvin op een ledlamp?
Het getal in Kelvin geeft de kleurtemperatuur aan. Een lage waarde zoals 2700K betekent warm, gelig licht. Een hoge waarde zoals 6000K betekent koel, blauwachtig wit licht. Voor een gezellige woonkamer kies je een lage waarde, voor een werkplek een hogere.
Zijn ledlampen slecht voor het milieu als ze worden weggegooid?
Ledlampen bevatten elektronische onderdelen die niet bij het gewone huisvuil mogen. Je levert ze in bij een inzamelpunt, zoals veel bouwmarkten en supermarkten. Zo worden de materialen hergebruikt en belast de lamp het milieu zo weinig mogelijk.